Problem Neydi?
Günümüz eğitim ortamlarında öğrencilerden aynı yöntemlerle öğrenmeleri beklenirken, her öğrencinin öğrenme sürecine farklı ihtiyaçlar ve farklı öğrenme tercihleriyle katıldığı görülüyor. Ancak öğrenciler çoğu zaman hangi öğrenme ortamlarında, hangi yöntemlerle daha etkili ve kalıcı öğrendiklerinin farkında olmayabiliyor. Bu durum, öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerini yönetmelerini ve ihtiyaç duydukları öğrenme deneyimlerini talep etmelerini zorlaştırabiliyor. Oysa öz farkındalığı gelişen bir öğrenci, hangi koşullarda daha verimli öğrendiğini keşfedebilir ve öğrenme sürecinde daha aktif bir rol üstlenebilir. Bu nedenle öğrencilerin kendi öğrenme biçimlerini tanımalarına ve öğrenme deneyimlerini anlamlandırmalarına alan açan uygulamalara ihtiyaç duyuluyor. Peki, öğrencilerin öğrenme verimliliğini artırmalarını ve kendi öğrenme biçimlerini keşfetmelerini nasıl sağlayabiliriz?
Çözüm
Çözüm; öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerine dair farkındalık geliştirmelerini, hangi öğrenme yöntemleriyle daha etkili öğrendiklerini keşfetmelerini ve öğrenmelerini görünür hâle getirmelerini amaçlayan bir izleme ve değerlendirme sürecinden oluşmaktadır. Bu süreçte öğrenciler, gün içerisinde öğrendikleri kazanımları düzenli olarak kayıt altına alırken, öğretmen de öğrencilerin hangi öğrenme yöntemleriyle daha verimli öğrendiğine ilişkin veriler toplar. Böylece hem öğrencilerin öz farkındalıklarının gelişmesi hem de öğretmenin öğrenme süreçlerini öğrenci ihtiyaçlarına göre yeniden planlayabilmesi hedeflenir.
İlk aşamada öğretmen, öğrenci adlarının, ders çıktılarının ve ders sırasında kullanılan öğrenme yöntemlerinin yer aldığı bir kontrol listesi hazırlar. Bu liste, öğrencilerin öğrenme süreçlerini düzenli olarak takip etmeye yardımcı olacak şekilde yapılandırılır.
İkinci aşamada öğretmen, sınıf içerisinde öğrencilerin kolayca erişebileceği bir noktaya bir kutu yerleştirir. Bu kutu, öğrencilerin gün boyunca gerçekleştirdikleri öğrenmeleri kayıt altına alacakları ortak bir paylaşım alanı olarak kullanılır.
Üçüncü aşamada öğrenciler, gün sonunda öğrendiklerini düşündükleri ders çıktısını kendi adlarıyla birlikte kısa bir not hâlinde yazarak kutuya bırakırlar. Böylece öğrenciler öğrenmelerini gözden geçirme ve kendi öğrenme süreçlerini değerlendirme fırsatı bulur.
Dördüncü aşamada öğretmen, belirli aralıklarla (hafta, ders veya ünite sonunda) kutuda biriken öğrenci kayıtlarını inceler. Öğrencilerin ifade ettiği öğrenme çıktıları, öğretmenin hazırladığı kontrol listesiyle karşılaştırılır.
Son aşamada ise öğretmen elde ettiği verileri kullanarak hangi öğrencilerin hangi öğrenme yöntemleriyle daha etkili öğrendiğini analiz eder. Bu analizler doğrultusunda ders tasarımlarını çeşitlendirebilir, öğrencilerin ihtiyaç duyduğu öğrenme ortamlarını daha bilinçli şekilde planlayabilir ve öğrencilerle kendi öğrenme tercihleri üzerine geri bildirim görüşmeleri gerçekleştirebilir.
Çözümün Etkisi
Uygulama sürecinde öğrencilerin hangi öğrenme yöntemleri ve öğrenme ortamlarında daha etkili öğrendiklerine dair farkındalıklarının arttığı gözlemlenmiştir. Öğrencilerin kendi öğrenmelerini düzenli olarak değerlendirmeleri, öğrenme süreçlerinde daha aktif rol almalarını desteklemiş ve öz farkındalıklarını güçlendirmiştir. Süreç içerisinde öğretmenlerin de öğrencilerin öğrenme tercihlerini daha yakından tanıma fırsatı bulduğu görülmüştür. Bu kazanımlar, öğrencilerin problem çözme becerilerinin gelişmesini, akademik başarılarının desteklenmesini ve sosyal öğrenme süreçlerine daha etkin katılım göstermelerini desteklemiştir.
Çözüm Okullarda Nasıl Uygulanır?
Çözüm, her branştan öğretmen tarafından tüm kademelerde uygulanabilir. Çözüm, okulun koşulları, müfredat ya da öğrencilerin ihtiyaçları gözetilerek, uygulanacak eğitim ortamına uyarlanabilir. Uygulama sürecinde Yaratıcı Problem Çözme becerisi ve Tasarım Odaklı Düşünme (TOD) metodolojisi ile ilgili ihtiyaç duyulan bilgilere, www.yaraticiproblemcozme.org adresinden ulaşılabilir. Her çözüm, uygulanıp farklı öğrencilerle buluştukça gelişmeye ve zenginleşmeye açıktır. Çözümü uygulama sürecinde edindiğiniz deneyimleri ve çözümün gelişmeye açık yönlerine dair önerilerinizi Çözüm Merkezi Geribildirim Formu üzerinden bizlerle paylaşabilirsiniz. Çözümle ilgili sosyal medya paylaşımlarınızda #DeğişimOkulda hashtagini kullanarak ve Öğretmen Ağı hesabını etiketleyerek, çözümün yaygınlaşmasına katkı sunabilirsiniz.