Problem Neydi?
Günümüz eğitim ortamlarında öğrenciler arasında sosyal bağların zayıf olması, bazı öğrencilerin kendilerini sınıf içinde yalnız ve uzak hissetmelerine neden olabiliyor. Bu durum, öğrencilerin akran ilişkilerini, duygusal iyi oluşlarını olumsuz etkilerken aynı zamanda öğrenme süreçlerine karşı daha mesafeli kalmalarına da sebep olabiliyor. Peki, yeni neslin aidiyet duygusunu güçlendiren bir okul ortamını nasıl mümkün kılabiliriz?
Çözüm
Çözüm; Sınıf Destek Timi, Duygu Koridoru, Günlük Görev Panosu ve Zor Anlarda Akran Desteği olmak üzere dört temel uygulamadan oluşmaktadır.
İlk aşamada, sınıf içinden dönüşümlü olarak seçilen 4–6 öğrenciden oluşan Sınıf Destek Timi oluşturulur. Destekçi, Gözlemci, Cesaretlendirici ve Köprü rollerinden oluşan bu yapı, kartlaştırılarak öğrencilere sunulur. Roller haftalık olarak değiştirilir ve tüm öğrencilerin “destek veren” olma deneyimini yaşaması sağlanır.
İkinci aşamada, sınıfın girişinde ya da ilk ders öncesinde uygulanan “Duygu Koridoru” ritüeli hayata geçirilir. Bu kısa uygulamada öğrenciler belirlenen alandan geçerken sınıf arkadaşlarından ve özellikle destek timinden olumlu, motive edici cümleler duyar. “Bugün seni görmek güzel”, “Yanındayız”, “Bunu yapabilirsin” “Biz bir takımız” gibi cümleler kullanılabilir. Uygulama yaklaşık 5 dakika sürer.
Üçüncü aşamada, öğretmenin her gün sınıf tahtasında paylaştığı “Günlük Görev Panosu” kullanılır. Bu panoda günün akışı, o günün destek timi ve sınıfın ortak sosyal cümlesi yer alır.
Son olarak, öğrencilerin sınıf içi yada dışı zor durumlarla karşılaştığı anlarda Sınıf Destek Timi devreye girer. Oyuna alınmama, dışlanma, çekingenlik ya da grup çalışmalarında yaşanan sorunlarda destek timi öğrencinin yanına gider, sürece dâhil eder ve gerekirse öğretmeni bilgilendirir. Bu süreçte öğretmen, hakem rolü yerine kolaylaştırıcı bir rol üstlenir.
Çözümün Etkisi
Uygulama sürecinde, günlük görev panosu sayesinde öğrencilerin sorumluluklarına yönelik farkındalıklarının arttığı gözlemlenmiştir. Sınıf Destek Timi’nin aktif ve dönüşümlü yapısı, sınıf içinde hareketlilik yaratmış ve öğrencilerin okulla olan bağlarını güçlendirmiştir. Duygu Koridoru uygulaması ise öğrencilerin empati kurma becerilerinin gelişmesine ve sınıf içi ilişkilerin daha kapsayıcı bir hâle gelmesine katkı sağlamıştır.
Çözüm Okullarda Nasıl Uygulanır?
Çözüm, her branştan öğretmen tarafından ortaokul ve lise kademelerinde uygulanabilir. Çözüm, okulun koşulları, müfredat ya da öğrencilerin ihtiyaçları gözetilerek, uygulanacak eğitim ortamına uyarlanabilir. Uygulama sürecinde Yaratıcı Problem Çözme becerisi ve Tasarım Odaklı Düşünme (TOD) metodolojisi ile ilgili ihtiyaç duyulan bilgilere, www.yaraticiproblemcozme.org adresinden ulaşılabilir. Her çözüm, uygulanıp farklı öğrencilerle buluştukça gelişmeye ve zenginleşmeye açıktır. Çözümü uygulama sürecinde edindiğiniz deneyimleri ve çözümün gelişmeye açık yönlerine dair önerilerinizi Çözüm Merkezi Geribildirim Formu üzerinden bizlerle paylaşabilirsiniz. Çözümle ilgili sosyal medya paylaşımlarınızda #DeğişimOkulda hashtagini kullanarak ve Öğretmen Ağı hesabını etiketleyerek, çözümün yaygınlaşmasına katkı sunabilirsiniz.